103 میلیون مترمکعب آب ،حاصل 117 هزار هکتار آبخیزداری در ایلام کشاورزی

103 میلیون مترمکعب آب ،حاصل 117 هزار هکتار آبخیزداری در ایلام

  بزرگنمايي:

فصل اقتصاد - ایلام - استان ایلام باوجود تنوع آب و هوایی و بهره‌مندی از جنگل، کوهستان و رودخانه‌های دائمی یا فصلی اما به مانند بسیاری از مناطق کشور سالیان دراز است که با مساله کمبود آب و بحران کم‌آبی، خشکسالی و فرسایش شدید خاک مواجه است.
به گزارش فصل اقتصاد، واقعیت این است که با مدیریت صحیح منابع آب قابل تجدید در کشور و استفاده بهینه از این منابع می‌توان با تغییرات آب و هوایی، اقلیم خشک و فرسایش بی‌رویه خاک مقابله کرد.
بحران کم‌آبی و افت سطح منابع زیرزمینی از یک سو و اثرات تخریبی سیلاب‌ها و هدررفت آب از طرف دیگر ضرورت انجام و توسعه عملیات‌های آبخیزداری را دوچندان می‌کند.
در طول سال‌های متمادی راهکارهای مختلفی جهت مبارزه با معضل کم‌آبی و خشکسالی ارائه یا عملیاتی شده است ولی یکی از راه‌حل‌های مناسب و کارآمد برای بهینه‌سازی استفاده از روان‌آب‌ها به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک اجرای عملیات‌های آبخیزداری و شبکه‌های پخش سیلاب است.
در استان ایلام بیشتر مناطق و به ویژه مراکز جمعیتی که در مسیر آبراهه‌های دائمی یا فصلی و یا خشکه‌رودها قرار گرفته‌اند به لحاظ وضعیت و ساختار جغرافیایی این مناطق در زمره نقاط مستعد سیلاب و سیل‌خیز محسوب می‌شوند و در فصول بارانی با خطر وقوع سیلاب مواجه هستند.
ایلام استانی با سابقه سیلاب‌های متعدد است در دهه 90 وقوع 2 سیلاب خسارات مالی و جانی زیادی را برای ساکنان این خطه به همراه داشت به گونه‌ای که در سیلاب آبان ماه 94 چهار نفر از ساکنان ایلام جان خود را از دست دادند و تمام شهرستان‌های استان درگیر سیلاب شدند و در سیلاب نوروز 98 هم سیلاب روستای چم‌شیر از توابع شهرستان سیروان را به زیرآب برد و ارتباط منطقه ماژین دره‌شهر نیز با دیگر نقاط قطع شد.
به هر حال همواره استان ایلام اعم از مناطق شهری و جمعیتی تا دره‌های حاصلخیز و اراضی کشاورزی از خطر سیلاب‌های حادثه‌ساز و خسارت‌زا در امان نیست اما مدیریت این موضوع مهم و کنترل سیلاب‌ها امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر است.
بر اساس آمارها و مطالعات انجام گرفته میزان فرسایش خاک در ایران 16.7 تن در هر هکتار است که با شاخص‌های جهانی پنج تا 6 تن در هکتار فاصله زیادی دارد اما در استان ایلام وضعیت بسیار بدتر از میانگین کشوری بوده و روند فرسایش خاک در استان ایلام 17 تا 27 تن در هر هکتار است.
استان ایلام دارای 15 رودخانه دائمی است و به طور میانگین سالانه هشت میلیارد مترمکعب نزولات جوی دریافت می‌کند که از این مقدار ریزش‌ها 65 درصد آن تبخیر و تعریق و 20 درصد آن سرریز رودخانه‌ها می‌شود و 15 درصد آن نیز به عمق زمین و سفره‌های زیرزمینی نفوذ می‌کند و پتانسیل سفره‌های زیرزمینی استان 314 میلیون مترمکعب است.
حوزه های آبریز استان ایلام
استان ایلام از لحاظ تقسیم‌بندی هیدرولوژیک و آبریز به 2 حوزه تقسیم می شود: حوزه آبریز رودخانه‌های مرزی که این حوزه معادل 76 درصد مساحت استان است و حوزه‌های فاقد سد، سدهای در دست احداث و سدهای موجود را در بر می‌گیرد و حوزه‌های آبریز کرخه که 24 درصد مساحت استان است و حوزه آبخیز سیمره شامل چهار شهرستان سیروان، چرداول، بدره، دره‌شهر و بخشی از شهرستان آبدانان در این حوزه قرار دارد.
از مهمترین اهداف مورد نظر در زمینه اجرای طرح‌های آبخیزداری را می‌توان حفاظت خاک، کنترل سیلاب، کنترل رسوب، مهار روان‌آب‌ها و تغذیه سفره‌های زیرزمینی برشمرد و اثربخشی پروژه‌های آبخیزداری در سه بخش استحصال آب، مرتع، فرسایش و رسوب قابل تامل است.
به عنوان مثال طبق نتایج ارزیابی پژوهشکده حفاظت آب و آبخیزداری کشور بر روی 40 پروژه مربوط به آبخیزداری و آبخوان‌داری در بخش استحصال آب به ازای هریک هکتار عملیات آبخوان‌داری یک هزار مترمکعب و به ازای هر هکتار عملیات آبخیزداری 530 مترمکعب استحصال آب صورت می‌گیرد که باتوجه به حجم عملیات بیولوژیک و بیومکانیک در استان ایلام استحصال آب در هر هکتار متوسط 900 مترمکعب است.
به ازای هر یک هکتار 9 تن در هکتار موجب کنترل فرسایش خاک و در هر یک هکتار چهار متر مکعب تله‌اندازی رسوب انجام می‌شود که کنترل فرسایش خاک و رسوب‌گیری از جمله آثار مهم طرح‌های آبخیزداری و آبخوان‌دارای در حوزه فرسایش و رسوب خاک است.
طرح های آبخیزداری و آبخوان‌داری علاوه بر استحصال آب و تله‌گذاری رسوب و جلوگیری از فرسایش خاک در حوزه مرتع در تولید علف و گیاه هان خودرو هم تاثیرگذار است به گونه‌ای که به ازای هر هکتار عملیات آبخیزداری 120 کیلوگرم افزایش علوفه خواهیم داشت.
استان ایلام به دلایل مهمی نیازمند ایجاد و توسعه انواع طرح‌های آبخیزداری است و باید در این راستا توسعه از انواع پروژه‌های زیرمجموعه آبخیزداری از جمله آبخوان‌داری، طرح‌های مکانیکی و بیومکانیکی به شیوه‌های نوین بهره‌گیری کند.
چرا که ایلام به لحاظ جغرافیایی، استانی با شیب تند به سمت عراق است که حجم زیادی از آب‌ها به سمت عراق می‌رود و دست اراضی ایلام از نزولات جوی خالی می‌شود.
وجود چاه‌های عمیق مجاز و غیرمجاز و برداشت بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی و روان‌آب‌ها در سال‌های اخیر نیز لزوم توجه و توسعه پروژه‌های آبخیزداری در استان را به منظور هدایت آب‌های سطحی و نزولات جوی به سفره‌های زیرزمینی افزایش داده است.
ایلام رتبه اول آبخیزداری در کشور
معاونت آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان ایلام که در سال‌های اخیر بارها به عنوان معاونت برتر کشور در زمینه اجرای طرح‌های نوین و موثر آبخیزداری انتخاب شده است در خصوص اجرای طرح‌های مرتبط با آبخیزداری در نقاط مختلف استان افزود: ایجاد طرح‌های مرتبط با آبخیزداری و آبخوان‌داری یکی از ضرورت‌های مهم در استان ایلام است که در سال‌های اخیر به آن توجه شایانی شده ودر این راستا طرح‌های بی‌نظیری در استان اجرا شده است.
به گفته عبدالسلام پیری اجرای عملیات‌های آبخیزداری و آبخوان‌داری در طی سال‌های 97 تا 99 به علت تزریق اعتبار از محل صندوق توسعه ملی در استان ایلام رشدی شگرف داشت که حجم کارهای انجام گرفته در این سه سال برابر با تمام سال‌های گذشته است.
وی یادآور شد: تزریق اعتبارات از محل صندوق توسعه ملی و دیگر منابع عاملی موثر برای کنترل و مهار سیلاب و به تبع آن کاهش خسارت‌های ناشی از بارش‌های سیلابی خواهد بود و در طی سال سه سال اخیر باتوجه به حجم بالای فعالیت‌های آبخیزداری و آبخوان‌داری، سیلاب در مناطق سکونتی مهار شده است و این موضوع در سیلاب سال 98 نمود داشت.
پیری از انتخاب معاونت آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان ایلام به عنوان معاونت برتر سازمان خبر داد و بیان کرد: چندی پیش این معاونت به علت تسریع در زمان اجرای پروژه‌ها و کیفیت بالای آنها رتبه نخست کشور را برای طرح‌های سال 99 کسب کرد.
معاون آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان ایلام تاکید کرد: توسعه طرح‌های آبخیزداری و آبخوان‌داری در کشور بعد از وقوع سیلاب سال 94 و سپس 98 بیشتر از قبل مورد توجه قرار گرفت و در این فاصله زمانی سیلاب‌های دیگر نیز رخ داد و اهمیت ایجاد طرح‌های آبخیزداری در کانون‌های بحرانی بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت.
آبخیزداری 280 دلار در هر تن از فرسایش خاک جلوگیری می‌کند
پیری یادآور شد: بیش از 117 هزار هکتار در چند سال اخیر در استان ایلام طرح آبخیزداری انجام شده که چندین برابر مصوبه کشوری است و ارزش‌گذاری ریالی آن با 108 میلیون مترمکعب ذخیره آب به هزار میلیارد تومان می‌رسد.
وی افزود: از محل اجرای طرح آبخیزداری به ازای هر تن فرسایش خاک 280دلار ارزش ریالی از فرسایش خاک جلوگیری شده و علاوه بر آن از ایجاد رسوب‌گذاری در دهانه مخزن سد ایلام جلوگیری به عمل آمده است.
به گفته وی با اجرای طرح آبخیزداری از رسوب‌گذاری به میزان یک میلیون تن در سد ایلام جلوگیری شده و روند کندتر شده است به گونه‌ای که حداقل 10 سال یکبار این میزان رسوب در دهانه سد ایجاد می‌شود.
معاون آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان ایلام همچنین به توسعه کشت مراتع و تولید علوفه در استان اشاره کرد و یادآور شد: میزان تولید علوفه در مراتع استان به لطف طرح‌های آبخیزداری به ارزش 50 میلیارد تومان رسیده است.
117.708 هزار هکتار آبخیزداری از سال 94 تا کنون
سال 1394 میزان مساحت تحت پوشش عملیات آبخیزداری در استان ایلام چهار هزار و 373 هکتار بود که از این میزان 3.9 میلیون مترمکعب آب استحصال، 39 هزارتن کنترل فرسایش خاک، 22.7 هزارتن کنترل رسوب و 0.5 هزارتن تولید علوفه انجام گرفت.
در سال 1399 نیز 22 هزار و 294 هکتار علملیات آبخیزداری صورت گرفت که این طرح‌ها موجب استحصال آب به 18.5 میلیون مترمکعب، 184 هزار تن کنترل فرسایش خاک، 106 تن کنترل رسوب و 2.5 تن تولید علوفه شد.
در مجموع در طی سال‌های 1394 تا پایان سال گذشته (بدون احتساب سال 1395) میزان 117.708 هزار هکتار عملیات مربوط به طرح‌های آبخیزداری در استان ایلام صورت گرفته که 103.9 میلیون مترمکعب استحصال آب، یک هزار و 44 تن کنترل فرسایش خاک، 611.2 هزار تن کنترل رسوب و 13.7 هزار تن تولید علوفه در استان حاصل اجرای پروژه‌های آبخیزداری در استان ایلام است.
اما نکته حائز اهمیت اینکه در سال 1395 که اعتبار خاصی برای حوزه آبخیزداری تخصیص نیافت در استان ایلام نیز هیچ پروژه و طرحی شکل نگرفت.
برای سال جاری نیز اجرای 200 هزارهکتار عملیات آبخیزداری برنامه‌ریزی شده است که در صورت تحقق منابع مالی این طرح‌ها در نقاط مختلف استان ایجاد می‌شوند و اجرای این پروژه‌ها به 200 میلیون تومان اعتبار اولیه نیاز دارد.
از گستره 2 میلیون هکتاری استان ایلام یک میلیون و 700 هزار هکتار آن را اراضی طبیعی تشکیل داده است.



ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

جزئیات تسهیلات 300 میلیون تومانی ساخت مسکن/ مدت بازپرداخت تسهیلات 20 ساله است

شکایت از رییس‌جمهور

لب کارون... چه خشک، چه تاول، چه تشنه...

خسروی: دولت روحانی 8 سال درباره مسکن آدرس اشتباه داد

مقایسه رنو مگان 1600 با هیوندای آوانته + مشخصات فنی

قد کشیدن غول‌های کوچک تکنولوژی

بابک خرمدین دوباره مثله شد

خوش‌بینی نسبت به آینده زنان در دنیای کسب‌وکار

صنعت پتروشیمی از لنز کارشناسان

دوگانه انتظاری در بازار دلار

رفع موانع تولید بخش کشاورزی با حذف امضاهای طلایی

شکوفایی اقتصاد در گرو توسعه صادرات محصولات کشاورزی

پشت پرده مصوبه افزایش مناطق آزاد در آستانه انتخابات چیست؟

پیام مدیرعامل شرکت نفت ایرانول به مناسبت روز جهانی روابط‌عمومی و ارتباطات

بورسیه تحصیلی پتروشیمی جم برای دانشجویان نخبه بومی

نفت برنت آماده‌ی جهش برای 70 دلاری شدن

تقسیم عادلانه آب و انرژی بین ایران و آذربایجان

برای آغاز ساخت راه‌آهن بصره هنوز منتظر مجوز عراقی‌ها و تحویل زمین هستیم

همسان‌سازی حقوق کارکنان قراردادی با کارکنان پیمانی

اصلح دیپلماسی

بورس از اقتصاد جدا نیست

افزایش دما در بیشتر مناطق کشور/ سواحل خزر چهارشنبه خنک می شود

طلب یک هزار و 430 میلیارد تومانی صنعت برق از هدفمندی یارانه‌ها

تجهیز جایگاه‌های سوخت به دستگاه بازیافت بخارات بنزین

رویکرد اصلی ما بهبود فضای کسب و کار و سهولت در تامین مالی است

فصل اقتصاد سایت تخصصی اقتصاد ایران

آگهی ها

  • رتبه‌بندی پایگاه‌های خبری فصل اقتصاد
  • پخش زنده آخرین اخبار اقتصادی

پیوندهای وب گردی

© - www.fasleqtesad.com . All Rights Reserved.